Osmanlı Devleti Yükselme Dönemi 1453-1579

Detaylar

OSMANLI YÜKSELME DÖNEMI 1453-1579
FATIH DEVRI 1451-1481
Fatihin yapmak istediği en büyük iş Istanbul'u almaktı.
Önce Karamanoğulları üzerine yürüdü ve onları sindir.
Venedik Sırp ve Macarlarla anlaştı.
Bunları yaptıktan sonra Istanbul'un fethi için hazırlıklara başladı.

ISTANBUL'UN FETHININ SEBEPLERI

Osmanlı topraklarını bölmesi
Asyayı Avrupa ya bağlaması açısından jeopolitik önemi
Ipek yolu bitiminde olmasından dolayı ticari önemi
Haçlıları,şehzadeleri,Anadolu beyliklerini kışkırtması
Taht mücadelelerinde taraf olması
Hıristiyanlarının doğuda kalan son kaleleri olması
Buranın alınması ile Avrupalıların Osmanlının üzerine gelmekten vazgeçeceği
Çeşitli kavimler tarafından kuşatılıp alınamaması
Bizans ın boğazları kapamasından dolayı Osmanlının boğazlara hakim olamaması
Hz.Muhammed'in müjdesi

FATIH SULTAN MEHMET'IN YAPTIÄžI HAZIRLIKLAR
Anadolu hisarının karşısına Rumeli (boğazkesen) hisarını yaptırdı.
400 parçalık donanma hazırlattı.
Bu donanma ile Bizans ın Marmara sahillerini ablukaya aldı.
Surların dışındaki Saray ve Vize kalelerini aldı.
Şahi denilen toplar döktürdü.
Üstün bir plan hazırladı.
Bizans askerini Moradan alıyordu buraya sefer düzenlendi.
Haçlı seferine karşı Balkanlara bir ordu yerleştirildi.

BIZANSIN ALDIÄžI TEDBIRLER
Bizans kuşatılmadan önce büyük bir karışıklık içerisinde idi.
Buna rağmen bazı tedbirler aldı.
Bizans yıllık vergiyi artırmak şartıyla barış istedi.
Avrupa'yı yardıma çağırdı.Avrupa'nın gelmesi içinde Katolik ve Ortodoksları birleştireceğini açıkladı ama önce kendi halkı lV.haçlı seferinde olanlardan dolayı karşı çıktı.
Surları tamir ettirdi.
Yiyecek ve su stoku yaptı.
Halice zincir çektirdi.
Mora'dan Girit'ten ve haçlı dünyasından kiralık asker temin etti.

6 nisan 1453 te Istanbul kuşatıldı.
Şehrin teslim edilmesi istendi ama verilmedi.
Avrupa Osmanlıyı haçlı seferi ile tehdit etti.
Papa deniz yoluyla yardımlar gönderdi.
Fatih halice ten Bizans kuşatılmadıkça alınamayacağını gördü.
Galata'dan gemileri karadan halice indirdi.
Bu olaydan sonra 29 mayısta şehir düştü.
Panik içindeki şehir halkını Fatih  yaptığı konuşma ile sakinleştirerek himayesine aldığını açıkladı.

ISTANBUL'UN FETHININ TÜRK TARIHI AÇISINDAN ÖNEMI
Osmanlı toprakları birleşti.
Doğu ticaret yolları (ipek yolu) ve Karadeniz in ticareti Osmanlının eline geçmeye başladı.
Istanbul devlet merkezi oldu.
Boğazlar Osmanlının oldu.
Karadeniz ve Akdeniz arasındaki su yollarının kontrolü Osmanlının eline geçti.
Yükselme dönemi başladı.
Ticarette sanatta ilimde ilerlemeler hız kazandı.
Osmanlı Venedik ilişkileri iyince bozuldu.
Devlet merkeziyetçi ve mutlak bir devlet oldu.
Istanbul devlet merkezi olunca Osmanlı hem Anadolu'da hem de Balkanlarda hareket ve denetim kolaylığı sağladı.
Osmanlı imparatorluk oldu.
Osmanlının stratejik önemi artı.
Osmanlının Islam dünyasındaki önemi arttı.
Osmanlı Memluk ilişkileri bozuldu.


DÜNYA TARIHI AÇISINDAN ÖNEMI
1058 yıllık Bizans ortadan kalktı
Ortaçağ sona erdi Yeniçağ başladı.
Hıristiyanlar doğudaki son kalelerini kaybetti.
Istanbul dünyanın kültür sanat ve ticaret merkezi oldu.
Istanbul'dan Italya ya giden bir kısım bilgin burada Rönesanssın başlamasında etkili oldu.
Ipek yolu da Türklerin eline geçince Avrupalılar yeni yollar aramaya başladı.
Topun gücü ortaya çıkınca Avrupalı krallar feodal beylerin şatolarını yıkarak feodaliteye son verdiler
Kara ve deniz kuvvetlerinin işbirliğinin önemi anlaşıldı.
Osmanlının önemi artınca Avrupalılar elçilik açtı.(ilk elçiliği Venedik açtı)
Ortodoks kilisesi Osmanlının kontrolüne ve hakimiyetine girdi.
Böylece
Ortodoks kilisesi kontrol edildi ve denetlendi.
Hıristiyan dünyası bölündü.
Katolik kilisesine karşı bir güç oluşturuldu.
Avrupa'ya yapılan seferlerde Ortodoksların desteği alındı.
Balkanlardan kolay vergi alındı.
Balkanların fethi kolaylaştı ve gerçekleşti.
Yönetim altındaki Hıristiyanları hoşgörülü davranıldığı gösterildi. 

RUMELI'DE ALINAN YERLER
Osmanlı Istanbul'un fethinden sonra hem Anadolu'da hem de Rumeli'de faaliyet gösterecek güce erişti.
1453-1459 yılları arasında Sırbistan ın fethini gerçekleştirdi.
Belgrat kuşatıldı ama alınamadı burası Macaristan da kaldı.
1460 da Mora despotundan memnun olmayan halkın şikayeti üzerine buraya sefer düzenlendi.
Ayrıca mora despotu kendisini Bizans imparatoru görüyor ve Bizans ı bir daha kurmak istiyordu.
Bi seferden sonra Mora Osmanlıya bağladı.Pilos Agros Modon Koron gibi bazı kaleler Venedik te kaldı.
1462 de Eflak beyinin vergi vermemesi üzerine buraya sefer düzenlendi ve Eflak Osmanlıya  bağlandı.
1463-1465 de Bosna Hersek Osmanlıya bağlandı.
1476 da Boğdan alındı.
Arnavutluktaki isyan bastırılarak burasında Osmanlıya bağlandı.

ANADOLU'DA ALINAN YERLER
Istanbul'un fethinden sonra ll. Mehmet Karadeniz sahillerini kontrol altına almak için harekete geçti.
Bu şekilde ipek yolu kontrol altına alınacaktı.
1459 da Cenevizlilerin elinden Amasra alındı.
Böylece Anadolu'nun Karadeniz sahillerinde Cenevizli kalmadı.
1460 da Candaroğullarında Sinop alındı.
Buranın alınması hem Anadolu birliği için hem de ipek yolunun kontrolü için bir adım oldu.
1461 de Trabzon un fethi gerçekleşti.
Böylece lV. Haçlı seferinde kurulan bu Trabzon Rum devletine son verildi.
Karadeniz sahillerinin tamamı Osmanlının oldu.
Ipek yolunun Anadolu'daki Karadeniz sahil başlangıcı omsalının eline geçti.
Trabzon'un alınması Akkoyunlularla omsalının arasını açtı.
Bu arada Karamanoğlu Ibrahim ölünce beylik içinde karışıklık çıktı.
Osmanlı ve Akkoyunlu devleti bu beylik üzerinde etkinlik kurmaya çalıştı.
Karamanoğlu ise Venediklilerle ilişki içerisine girdi.
1466 da Fatih bu beyliği itaat altına aldı.

OSMANLI AKKOYUNLU ILIŞKILERI

Doğu Anadolu'da Ilhanlı hakimiyeti zayıflayınca önce Karakoyunlu devleti kurulmuştu.
Timurdan sonra Akkoyunlu devleti kuruldu.
Uzun Hasan Karakoyunluları ortadan kaldırdı ve güç kazandı.
Irak ve Azerbaycan'a kadar olan toprakları aldılar ve daha da güçlendiler.
Uzun Hasan'ın hedefi Batı Anadolu'yu da almaktı.
Uzun Hasan'ın
Karaman beylerini himaye etmesi.
Trabzonu almak istemesi ve Fatihden burayı almamasını istemesine rağmen Fatihin burayı alması.  
Venediğin oluşturduğu haçlı ittifakına katılması.
Fatihten vergi istemesi.
Ülkesine ateşli silahlar taşıması.
Anadoludaki siyasi birliği tehdit etmesi.
Yusufca Mirzayı gönderip Toka ı yakıp yıktırması.
Bütün bunları yapmasından dolayı üzerine sefer düzenlendi.
1473 de yapılan Otlukbeli savaşını Osmanlı kazandı.
Sonuçta
Bu darbeden sonra Akkoyunlu kendisini toparlayamadı ve Safaviler tarafından ortadan kaldırıldılar.
Venediğin oluşturduğu ittifakın en güçlü üyesi ortadan kaldırıldı.
Karamanoğlulları himayecilerini kaybetti.
Doğu Anadolu'nun büyük bir bölümü Osmanlının oldu.
Ipek yolunun kontrolü için bir adım daha atıldı.
Anadolu Türk birliği için bir adım daha atıldı.
Dulkadir ve Ramazanoğulları hariç Anadolu'da Türk birliği sağlandı.
Osmanlının Dulkadir beyliğine biraz daha yaklaşması ve onunla ilgilenmesi Memluklularla ilişkileri biraz daha bozdu.
Osmanlı ilk defa topu bu meydan muharebesinde kullandı.

DENIZLERDEKI GELIŞMELER
OSMANLI –VENEDIK SAVAŞLARI (16 YIL SAVŞLARI) 1463-1469 ISTANBUL ANTLAŞMASI

Bu savaşların sebeplerine bakıldığında
Fatihin Istanbul'un fethi için yaptırdığı güçlü donanmayla denizlerde güç olması ve bunun Venedik in işine gelmemesi.
Istanbul'un fethinden sonra Venedik in doğu ticaretini kaybetmesi.
Osmanlının Morayı ve Sırbistan ı almasının işine gelmemesi.
Osmanlının Ege denizine hakim olmak istemesi.
Osmanlının Arnavutluk u almak istemesi.
Bu sebeplerden dolayı savaş başladı.
Venedik in müttefiki Macarlar Bosna ya yürüdü.
Iskender bey ise Arnavutluk ta harekete geçti.
Venedikliler Mora ya asker çıkardı.
Öte yandan Osmanlı Akkoyunlu ve Karamanoğlu üzerine de yürümek zorunda kaldı.
Osmanlı bu devletlerin hepsiyle aynı anda mücadele etti ve hepsini sindirdi fakat kesin sonuç alamadı.
1479 da Venedik barış istedi ve Istanbul antlaşması imzalandı.
Buna göre
Venedik yıllık vergi ve savaş tazminatı verecek.
Savaşta kaybettiği toprakların Osmanlının olduğun kabul edecek.(Işkodra Kroya kaleleri gibi)
Venedik savaşta aldığı yerleri geri verecek.
Osmanlı Dalmaçya,Arnavutluk ve Morada aldıkları bazı kaleleri geri verecek.
Fatih bu antlaşmadan sonra Venediklilere bazı imtiyazlar tanıdı.
Bunlar
Istanbul'da elçilik açacak ve kendi davalarına bu elçilik bakabilecek.(ilk elçilik)
Venedik bayrağı çeken gemiler Osmanlı karasularında serbest dolaşıp ticaret yapabilecek.
Venediklilere verilen bu ayrıcalıkların sebeplerine bakıldığında
Venedikten alınan savaş tazminatı ve yıllık verginin devamı için.
Hıristiyan birliğini parçalamak için.
Ipek yolu sayesinde doğudan gelen malları Istanbul'dan Osmanlının taşıma imkanı olmadığı için Venedik e taşıtmak.

EGE DENIZINDEKI GELIŞMELER
1456 da Imroz Taşoz Bozcaada Limmi Semendirek alındı.
1462 de Midilli alındı
1470 de Eğriboz alındı.
1480 de Rodos kuşatıldı ama alınamadı.
Böylece Ege deki Sakız ve Rodos adaları dışındaki bütün adalar omsalının oldu.

KIRIMIM FETHI 1475

Kırımda Mengli Giray Han ve Nur Devlet Han arasında taht mücadelesi başladı.
Kırımın Karadeniz sahillerindeki limanlarını elinde tutan Cenevizliler bundan yararlanmak istediler.
Cenevizlilerin müdahalesi Kırımın Osmanlıdan yardım istemesine neden oldu.
Osmanlı ise buraları almak istiyordu.
Fatih Gedik Ahmet paşayı sefere göndererek Mekup Kefe ve Azak kalelerini aldırdı.
Böylece
Kırım hanlığı Osmanlıya bağlandı.
Karadeniz Türk gölü oldu.
Cenevizliler Karadenizden çıkarıldı.
Ipek yolunun ve Karadeniz ticareti Osmanlının kontrolüne girdi.
1479 da ll.Mehmet Italyan seferine karar verdi.
Gedik Ahmet paşa Kefelonya Zenta ve Ayamavra kalelerini aldı.(dalmaçya kıyıları)
1480 de ise Italya daki Otranto kalesi alındı.
Fatihin hedefi Katoliklerin merkezini de alarak onları da himayeye almaktı.
1481 de vefat edince peşine gelen Beyazıt Cem sultan olayından dolayı bu sefere devam edemedi ve Otranto  kaybedildi.

FATIH DEVRININ GENEL ÖZELLIKLERI

Osmanlı kuruluşunu tamamladı yükselme dönemine geçti.
Osmanlı imparatorluk oldu.
Sahnı Seman ve Tetinme medreselerini kurdu.
Kanunname-i Ali Osmanı hazırladı.
Klasik Osmanlı mimarisi doğdu.(ilk örneği ll.Beyazıt cami)
Ilk altın para bastırıldı.
Hicaz su yolları meselesi ve Dulkadir beyliğinin Osmanlıya bağlanmasından dolayı Memluklularla Osmanlının arası daha da açıldı.
Kendisini Romanın varisi görmüş,dünyada tek bir imparatorluk ve tek bir imparator için mücadele etmiştir.
Topraklarını iki katına çıkarmıştır.(964 bin km den 2214 bin km ye)
Enderun mektebini kurmuştur.
Belgrat ve Rodos  seferlerinde başarısız olmuştur.
Donanma ilk defa döneminde güçlü hale getirilmiştir.
Divan başkanlığını sadrazama bırakmıştır.
Topkapı sarayını ve Eyüp sultan camisini yaptırmıştır.
Anadolu kazaskerliğini kurumuştur.
Cülus bahşişini sürekli hale getirmiştir.
Venediklilere imtiyaz vermiştir.
Osmanlıyı Türk Islam dünyasının merkezi durumuna getirmiştir.

ll.BEYAZIT DÖNEMI 1481-1520
Fatihin ölümünden sonra devlet adamlarının desteğini alan Beyazıt Amasya dan gelerek tahta oturdu.
Cem sultan ise Konya da sancak babasının ölümü geç duydu ve Bursa 'ya geldi.
Bazı devlet adamlarının desteğini alarak burada adına hutbe okuttu ve para kestirtti.
Cem bu durumun çözümünü ülkenin paylaşılmasında gördü ve kardeşine teklif ettiyse de kabul görmedi.
Beyazıt kardeşinin üzerine yürüdü ve iki kardeş Yenişehir ovasında karşılaştı Cem yenilerek Konya ya çekildi.
Konya da da tutunamayacağını anlayınca Memluklulara sığındı.
1482 de Memluk desteğini ve bazı Anadolu'da ki beylerin desteğini ve davetini alarak tekrar Anadolu'ya döndü.
Halktan destek alamayınca şansını Rumeli de denemek istedi.
Rodos'taki Saint Jean şövalyelileri ile Rumeli'ye geçmek için anlaştı.
Şövalyeler Cemi Rumeli'ye değil Italya ya götürüp papaya sattılar.
Böylece mesele bir dış mesele haline geldi.
Papadan sonra Fransız kralı Vlll.Şarl Italya dan Cemi aldı.
1495 de ölünceye kadar Cem sultan olayı Osmanlıya büyük problem teşkil etti.
Bunlar
Osmanlı Memluk ilişkileri daha da  bozularak savaşa dönüştü.
Papa ve Avrupa devletleri Cemi bir baskı unsuru olarak kullandı.
Fetih hareketleri yavaşladı.
Osmanlı pasif bir dış politika izlemek zorunda kaldı.
Papa Cemi kullanarak haçlı seferi dahi düzenlemeyi düşündü.
Karamanoğullarına Cemin sığınması bu beyliği gündeme getirdi ve bu beylik ortadan kaldırıldı.
Ispanyadaki Müslüman katliamı sırasında yardıma gidilemedi.

OSMANLI MEMLUK ILIŞKILERI 1485-1491
Osmanlı Memluk ilişkileri Yıldırım zamanında bozulmuştur.
Sebeplerine bakıldığında
Osmanlının orta Anadolu'yu alıp Dulkadir beyliğine sınır olup onu tehdit etmesi.
Niğbolu zaferiyle Osmanlının Islam dun yasında ön plana çıkması.
Fatih döneminde ise
Istanbul'un fethi ile Osmanlının Islam dünyasında itibar kazanıp Memluk un kaybetmesi
Dulkadirlilerin Osmanlıya vergi ödemesi.
Rakazanoğulları üzerindeki çekişmeler.
Memlukluların Karamanoğullarını himaye etmesi.
Fatihin Hicaza su götürmek istemesi Memluk un buna karşı çıkıp izin vermemesi.
ll. Beyazıt zamanında ise
Ramazanoğullarının Osmanlıya vergi vermeye başlaması.
Cem sultanı desteklemeleri.
ll.Mahmut Şahın Hindistandan gönderdiği elçilik heyetine ve hediyelere el koyması ve göndermemeleri.
Memlukluların Dulkadir topraklarına saldırması ve Dulkadir beyliğinin Memluk a karşı yardım istemesi.
Işte bu sebeplerden dolayı1485 de iki devlet arasında savaş başladı.
1491 e kadar süren savaşta iki tarafta birbirlerine üstünlük sağlayamadılar.
Tunus sultanının araya girmesiyle barış sağlandı.
Yapılan barışta
Dulkadiroğulları Osmanlıya
Ramazanoğulları Memluk a verildi.(vergisi Hicaz a verilmek şartıyla)


OSMANLI VENEDIK SAVAŞLARI 1499-1502
1479 da ll. Mehmet Venediklilerle Istanbul antlaşmasını yapmış ve onlara imtiyaz tanımıştı.
Fakat Venedik le Osmanlının savaşması kaçınılmazdı.
Çünkü
Venedik Akdeniz'in hala en güçlü donanmasına sahipti.
Kıbrıs Girit Modon Koron Navarin gibi önemli kaleler Venediklilerin elinde idi.
Doğu Akdeniz de Osmanlının egemenliği Venedik in  ticaretine darbe vuruyordu.
Osmanlının denizlerde güçlenmesi Venedik in işine gelmiyordu.
Venedik in gücü ve sahip olduğu topraklar Osmanlının hareket serbestliğini kısıtlıyordu.
Işte bu sebeplerden dolayı Cem sultan olayının hallinden sonra 1499 da Venedik le savaşlar başladı.
Osmanlı donanması Venedik donanması yendi ve Modon Koron Inebahtı Navarini aldı.
Venedik haçlı dünyasından gereken desteği bulamayınca barış istedi.
1502 de imzalanan arışla Venedik kaybettiği toprakların bizim olduğun kabul etti.
Ayrıca yıllık vergi vermeyi kabul etti.
Bu savaşlarda kazanılan zaferler Osmanlının denizlerde kazandığı ilk ciddi zaferlerdir.
Bu zaferlerle Venedik denizlerde güç olmaktan çıktı.
Venedik in yerini Batı Akdeniz de Portekiz ve Ispanyollar doldurdu.
1484 yılında Boğdan ın fethi tamamlandı.
Kili ve Akkerman kaleleri alınınca Osmanlı Kırım toprakları birleşti,Kırımla olan kara bağlantısı sağlandı.
Buda Kırım ordusunun Avrupa ya yapılan seferlere katılmasını sağladı.
Boğdanın fethi Osmanlı Lehistan ilişkilerini başlattı.
Beyazıt döneminde Ispanya daki Beni Ahmer devletine yapılan saldırıya yardıma gidilememiştir.
Bunun sebepleri
Cem sultan olayı
Ispanyanın uzak olması ve buralarda Osmanlının limanının olmaması
Yinede birkaç parça gemiyle Müslüman ve Yahudilerden kurtarılabilenler Osmanlı topraklarına getirildi.

OSMANLI IRAN ILIŞKILERI
1501 yılında Akkoyunlu devletini yıkan Şah Ismail Iran da Safavileri kurdu.
Bu Türk devleti batıya doğru genişlemek isteyince Doğu Anadolu'ya gözünü dikti.
Osmanlıyla baş edemeyeceğini anlayınca bölgedeki Şiileri kışkırtmaya başladı.
ll.Beyazıt bu olaylar karşısında biraz yavaş davrandı.
Buda bölgede Şahkulu ayaklanmasının çıkmasına neden oldu.
Bu ayaklanma güçlükle bastırıldı.
Bu ayaklama karşısında Beyazıt ın tutumu onun tahtının tartışılmasına neden oldu.

BEYAZIT'IN TAHTAN INIDIRILMISI
Beyazıt'ın son dönemlerinde devlet işlerinde yetersiz kalması Şii tehlikesinin artmasına neden oldu.
Buda devlet adamlarını düşündürmeye başlandı.
Devleti tehlikede gören devlet adamları tahtın değişmesi gerektiğine inanmaya başladılar.
Trabzon da vali olan Selim'in sertliğinden Manisa daki Korkutun erkek çocuğu olmamasından dolayı Amasya daki Ahmet i padişah olarak düşünmeye başladılar.
Yavuz Selim ise
Diğer kardeşlerine göre merkeze daha uzak olmasının getirdiği dezavantajlar ki bunlar
Babasının ölüm haberini en son alacak
Hepsinden sonra Istanbul'a ulaşacağı
Doğu Anadolu'ya yakın olduğundan Şii tehlikesini iyi görüp babasını defalarca uyarmasına rağmen onun bir şey yapmaması ve devletin bekasını tehlikede görmesinden dolayı bir an önce tahtı almak istemesi.
Önce babasında Rumeli den Istanbul'a yakın bir sancak istedi.
Fakat bu istek kabul görmedi çünkü
O güne kadar Rumeli den kimseye sancak verilmemiş olması
Rumeli halkının Hıristiyan olup şehzadeyi ayaklandırma ihtimalinin olması
Yavuz alamayınca isyan ederek Kırım da Küfe ye gitti ve burada oğlu Süleyman ında desteğini alarak babası üzerine yürüdü.
Yapılan savaşı kaybetti ve geri döndü
Babası onu affederek Rumeli de bir sancak verdi.
Böylece ilk defa Rumeli den sancak alınıyordu.
Yavuzun bu hareketleri savaşta gösterdiği bahadırlık ve ll.Beyazıt ın pasifliği bazı devlet adamlarını ve askerleri harekete geçirdi.
Bu kişiler ayaklanarak Selim'i padişah görmek istediklerini söylediler.
Beyazıt kargaşa artmazsın diye oğluna tahtı terk etti.
Böylece 1512 de Selim tahta geçti.
Beyazıt avarız vergisini ilk defa uygulayan kişidir.

YAVUZ SULTAN SELIM DÖNEMI 1512  1520

Yavuz'un Istanbul'da tarhta oturmasından bazı devlet adamlarının desteğini alan Ahmet Amasya da kendisini sultan ilan etti.
Ahmet ayrıca  Safavilerle de işbirliği içerisine girdi.
Yavuz üzerine yürüdü ve Yenişehir ovasında Ahmet i yenerek öldürdü.
Daha sonra şehzade Korkutun üzerine yürüdü ve onu da ortadan kaldırdı.
Böylece çıkacağı Iran seferinde arkasında bir güç bırakmadı.
Yavuz Osmanlıyı öncelikle tehdit eden iki mesele olduğuna inanıyordu.

IRAN SEFERI 1414 ÇALDIRAN SAVAŞI

Safavilerin doğudaki faaliyetleri Osmanlıyı rahatsız ve tehdit ediyordu.
Iran Anadolu'da karışıklıklar çıkarıyordu.
Yavuz bu sefer sırasında Anadolu'yu bir  baştan bir başa geçti.
Yol üzerindeki şah Ismail i destekleyen gruplara da cezalandırdı.
Iran topraklarına girdi ama Şah Ismail i bir türlü bulamadı.
Şah Ismail in gayesi Osmanlı ordusu yormak ve strese sokup karışıklık çıkarmaktı ve bunda da başarılı oldu.
Yeniçeriler Yavuz'un çadırına kurşun attılar.
Yavuz bu olayı orada çok ılımlı davranarak çözdü ama Istanbul'a dönünce çok sert olarak karşılık verdi.
Nihayet Ismail ve ordusu Çaldıranda yakalandı.
Devlet adamları ordunun yorgun olduğunu hemen saldırılmamasını ertesi güne bırakılmasını istedilerse de Yavuz hemen saldırdı.
Şah Ismail in ordusu kalabalık ve dinçti ama Osmanlı ordusunda top ve tüfek vardı.
Sonuçta Yavuz kazandı
Irana büyük bir darbe vuruldu.
Şii tehlikesi ve propagandası bir zaman için ortadan kalktı.
Doğu Anadolu Osmanlı egemenliğine girdi.
Kemah Mardin Diyarbakır kaleleri alındı.
Tebriz alındı.
Istanbul'a gönderilen ilim ve edebiyat adamları Osmanlıyı etkilediler.
Tebriz Halep-Tebriz Bursa  ipek yolu Osmanlının kontrolüne girdi.

DULKADIROÄžULLARININ ORTADAN KALDIRILMASI TURNADAÄžI SAVAŞI 1415
Çaldırandan sonra Yavuz Dulkadirli beyliği üzerine yürüdü.
Bunun sebepleri
Çaldıran seferine asker istenmesine rağmen gönderilmemesi
Memluklularla işbirliği yapması
Yapılan Turnadağı savaşını Osmanlı kazandı ve sonuçta
Dulkadir beyliği ortadan kalktı.
Maraş Osmanlının oldu.
Anadolu Türk birliği sağlandı.
Mumluklularla aradaki tampon beylik kalkınca Osmanlı Memluk ilişkileri savaşa dönüştü.

MISIR SEFERI 1516-1517
Yavuz'un mısır seferinin sebeplerine bakıldığında
Yıldırım zamanında başlayıp fatih zamanında daha çok bozulan ll.Beyazıt zamanında savaşa dönüşen ilişkiler.
Yavuz'un Islam birliğini kurmak istemesi
Halifenin burada olması,Mekke Medine nin buraya bağlı olmasından dolayı Memlukun Islam dünyasında bir ağırlığının olması.
Osmanlının baharat yolunu almak istemesi
Mısırın zengin olması
Dulkadir beyliğinin alınmasına Mısır'ın karşı çıkması
Ramazanoğulları üzerindeki rekabet
Islam liderliği mücadelesi
Iran seferi sırasında Osmanlı ordusunun Suriye den geçişine izin verilmemesi
Mumlukun Osmanlıya karşı Safavilerle  işbirliği yapması
Portekizlilerin Hint yolunda etkili olması
Yavuz bu sebeplerden dolayı Mısır seferine çıktı.
1516 Halep yakınlarında Mercidabıkta  Kansu Gavri yenildi.
Böylece Suriye nin fethi gerçekleşti.
Yavuz bir süre Şam da dinlendikten sonra Filistin e geçti.
Daha sonra Sina çölünü geçen Yavuz 1571 de Mısır'a geldi.
Tomanbayla Riydaniye savaşını yaptı ve kazandı.
Böylece Memluk devleti yıkıldı.
Yavuz 8 ay Mısır'da kaldı ve buranın idari çalışmasını yaptı.
Bu arada Hicaz emirleri geldi bağlılık bildirdi.
Böylece bu toraklarda Osmanlıya bağlandı.
Mısır'dan Suriye ye geri döndü ve 6 ayda burada kalarak buranın idari yapılanmasını gerçekleştirdi.
Daha sonra Istanbul'a döndü.
Sonuçta
Memluk devleti yıkıldı.
Suriye Mısır Hicaz ve Filistin Osmanlının oldu.
Kutsal emanetler Osmanlının oldu.
Halifelik Osmanlının oldu.
Osmanlının teokratik yapısı güçlendi.
Baharat yoldu Osmanlının oldu ama coğrafi keşiflerden dolayı önemini kaybetti.
Doğu Akdenizdeki Osmanlı hakimiyeti gelişti.
Venedikliler Kıbrıs için Memluka verdikleri vergiyi Osmanlıya vermeye başladı.
Ganimetlerden dolayı Osmanlı hazinesi zenginleşti.
Cezayir beyi Hızır Reis (Barbaros) Osmanlı hakimiyetini tanıdı buda Osmanlının Akdenizde güçlenmesini sağladı.
Osmanlı toprakları ikibuçuk kat büyüdü.2373binkm den 6555 bin km ye
Osmanlı Islam dünyasının kesin lideri oldu.
Ramazanoğlulları Osmanlının himayesine girdi.
Büyük ölçüde Islam birliği sağlandı.
Osmanlı üçüncü bir kıtaya geçti.
Kuzey Afrika nın fethi başladı ve Mısır bu fetihlerde üs olarak kullanıldı.
Osmanlı Türk Islam imparatorluğu oldu.
Yavuz bu seferden sonra Rodos ve Belgrat üzerine niyetlendi.
Fakat 1520 vefat etti.
Yavuz
Çok iyi işleyen bir istihbarat örgütü kurmuş olup bitenlerden haberdar olarak dünya siyasetine hakim olmuştur.
Türk Islam dünyasını tek elde toplamaya çalışmıştır.
Döneminde öncelikli tehdit doğudan geldiği için önce doğuya sefer düzenlemiştir.
Haliç tersanesini genişletmiş yeni tersaneler açmıştır.
Donmayı güçlendirmiştir.
Yeniçeri ocağını yeniden düzenlemiş Anadolu'dan da çocuk devşirmiştir.
1519 da Yozgat ta (bozok) Celal adlı biri isyan etmiş ve isyanı bastırılmıştır.Daha sonra Anadolu'da çıkan isyanlar bu adla anılmıştır.(Celali isyanları)
Osmanlı maliyesi en güçlü dönemini yaşamıştır.
Halifeliği eski durumuna kavuşturmuştur.

KANUNI SULTAN SÜLEYMAN DÖNEMI 1520-1566
Kanuni Osmanlıya en ihtişamlı çağını yaşatan padişahtır.
Kanuni tahta çıktığı zaman bazı avantajları önceden vardı.
Bunlar
Tecrübeli bir devlet adamı kadrosu vardı
Muhteşem bir ordu mevcuttu.
Ağzına kadar dolu bir hazine vardı.
Tahtın tek varisi olup taht kavgası ihtimali yoktu.
Bütün bunlara rağmen yinede iç isyanlar çıkmıştır.

MISIR ISYANLARI
CANBERDI GAZELI ISYANI

Canberdi bir Memluk komutanı idi.
Selim bunu Şam valisi yapmıştı.
Selim ölünce Memluk devletini bir daha kurmak istedi.
1524 de isyanı bastırıldı.

AHMET PAŞA ISYANI

Kanuniye kadar vezirler sıra üzerine atanır ve sadrazam olurlardı.
Sadrazam ölünce ikinci vezir Ahmet paşanın sadrazam olması gerekirken Kanuni Enderun dan Ibrahim paşayı vezir yaptı.
Böylece bu usul bozuldu.
Ahmet paşada Mısır'a vali gönderildi.
Ahmet paşa haksızlığa uğradığını inanarak isyan etti.
Bu isyanda bastırıldı.

ANADOLU'DA ÇIKAN ISYANLAR
Anadolu'da çıkan isyanların genel sebebine bakıldığında Safavilerin kışkırtması gelir.
Bu isyanlar Osmanlının batıdaki faaliyetlerini olumsuz etkilemiştir.

KALENDER ÇELEBI ISYANI 1526
Osmanlının Mohaçta olmasını fırsat bilen Kalender Çelebi isyan etti.
Tımarlarım elimden alındı iddiasıyla buradaki sipahileri yanına aldı.
Ayrıca dinide bu ayaklanmada malzeme yaptı.
Veziriazam Ibrahim paşa bu isyanı bastırdı.

BABA ZÜNNÜN ISYANI 1527
Vergiler ağır diyerek Yozgat ta ayaklandı.
Bu isyanda dini nitelik taşır kısa sürede bastırıldı.

ŞEHSUVAR ALI ISYANI
Bu kişi Dulkadirbeyliğini kurmak istedi ve bastırıldı.

KANUNI'NIN AVRUPA'YA YAPTIÄžI SEFERLERIN GENEL SEBEPLERI
Alman imparatoru Şarlkenin Kutsal Roma Germen imparatorluğunu kurmak istemesi.
Şarlkenin Avusturya Macaristan ve Ispanya yı yanına alıp bir haçlı ittifakı kurması ve bu ittifaka Fransa nın da girmesi için baskı yapması.
Şarlkenin Türkleri Avrupa'dan atmak istemesi.
Şarlkenin akdenize hakim olmak istemesi.
Şarlkenin orta Avrupa'ya yönelmesi
Şarlkenin Avrupa'yı  tek bir devlet haline getirmek istemesi.

OSMANLI MACAR ILIŞKILERI
Yavuz zamanında öncelikli tehdit doğudan olduğu için batı ihmal edilmişti.
Buda batıda Osmanlıya karşı güçlerin oluşmasına neden oldu.
Kanuni bunları ortadan kaldırmaya karar verdi.

BELGRAT'IN FETHI 1521
Macar kralının Şarlkenle işbirliği içerisinde olması
Vergilerini düzenli ödememesi
Kanuniyi tahta çıkışında kutlamaması
Macar kralının Berham çavuş adlı elçimizi öldürmesi
Şarlkenin orta Avrupa'yı tehdit etmesi
Işte bu sebeplerden dolayı Kanuni Belgrat ı kuşatıp aldı.
Böylece Balkanları Avrupa'ya bağlayan ve Osmanlının Avrupa'ya yapacağı seferlerde üs olarak kullanacağı önemli bir şehir alınmış oldu.
Buda Macaristan la savaşa neden oldu.

MOHAÇ MEYDAN SAVAŞI MACARISTAN'IN FETHI 1526
Mohaç savaşının sebeplerine bakıldığında
Osmanlının Belgrat ı almasından dolayı Macarlarla ilişkilerin daha da bozulması
Kanuni'nin haçlı ittifakını dağıtmak istemesi
Kanuni'nin Tuna nehrinin diğer kıyısındaki toprakları da almak istemesi
Fransa kralı Fransuvanın Şarlkenle yaptığı mücadelede ona esir düşmesi ve Kanuni'nin ona yardım etmek istemesi.
Kanuni önce fransuva için Şarlkene bir mektup yazdı ve onu kurtardı.
1526 da da Macaristan üzerine yürüdü.
Mohaç meydanında yapılan ikibuçuk saatlik savaşı kazanan Osmanlı ordusu şu sonuçları elde etti.
Macaristan devleti yıkıldı.
Devletin başkenti Budin (Budapeşte) Osmanlının oldu.
Erdel voyvodası Jan Zapolyo Macar krallığına atandı.
Macar krallığı Osmanlıya bağlandı.
Böylece Osmanlı ile Avusturya arasına tampon bir devlet yerleştirildi.
Osmanlının orta Avrupa daki üstünlüğü pekişti.
Osmanlı Avusturya savaşları başladı.

OSMANLI AVUSTURYA ILIŞKILERI
l.VIYANA KUŞATMASI 1529

Bu kuşatmanın sebeplerine bakıldığında
Osmanlının Mohaç savaşıyla Macaristan ı alması
Alman kralı ve Avusturya arşidükasının bu durumdan rahatsız olması
Avusturyanın Kanuni tarafından atanan Jan Zapolyonun krallığını tanımaması
Ferdinatın Macaristan a girip Budini alması
Işte bu sebeplerden dolayı Kanuni Avusturya üzerine sefere çıktı.
Kanuni'nin geldiğini duyan Ferdinant Budini boşaltıp kaçtı.
Osmanlı onu takip etti ama bulamadı.
Osmanlı ordusu Viyana önlerine kadar geldi ve kaleyi kuşattı ama alamadı.
Bunun sebepleri
Osmanlının kale kuşatması için gelmediğinden hazırlıksız olması
Kış mevsiminin gelmesi
Viyana'nın sağlam bir kale olması

ALMAN SEFERI 1532
Kanuni Istanbul'a döndükten sonra Ferdinat bir elçilik heyeti gönderdi.
Kendisinin Macar kralı olarak tanınmasını istedi.
Macaristanın kendisine verilecekmiş gibi de Budine girdi.
Kanuni bunun üzerine sefere çıktı.
Avusturya topraklarına girildi ama Ferdinat bulunamadı.
Buradan Almanya topraklarına girildi Şarlken arandı ama oda bulunamadı.
Manş denizine ve Ispanya sınırına kadar olan topraklar tarandı fakat ikisi de bulunamadı.
Bu bölgedeki askeri üsler yıkıldı.
Şarlken Kanuni'nin bu seferini kırabilmek için Moraya saldırdı ama bir sonuç alamadı.
Osmanlının bu seferdeki başarısında Almanya'daki reform hareketlerinin de etkisi vardır.
Bu sefer kendisini Kutsal Roma Germen imparatoru gören Şarlkenin siyasi kariyerini bitirdi.
Ferdinant ise barış istemek zorunda kaldı.

ISTANBUL (IBRAHIM PAŞA) ANTLAŞMASI 1533
Alman seferinden sonra Kanuni ile baş edemeyeceğini anlayan Ferdinant barış istedi.
Iran seferine çıkmaya niyetli olan Kanuni bu teklifi kabul etti.
Yapılan barışta
Protokol bakımından Avusturya arşidükası veziriazama eş sayılacak.
Avusturya Macaristan'ın iç işlerine karışmayacak Jan Zapolyonun krallığını tanıyacak.
Avusturya her yıl 30 bin Duka altın vergi verecek.
Antlaşma Avusturya istediği müddetçe sürecek.
Sonuçta
Avusturya Osmanlının üstünlüğünü kabul etti.
Osmanlı Avusturya üzerinde yaptırım gücüne sahip oldu.
Avusturya ile imzalanan ilk resmi antlaşmadır.

MACARISTAN'IN ILHAKI 1541

Macar kralı Zapolyo ölünce küçük oğlu Sigismund kral oldu.
Ferdinand bunun tanımadı ve Macaristan ın iç işlerine karıştı.
Kanuni yine sefere çıkarak Macar meselesini kökten halletti.
Macaristan'ıüç parçaya böldü.
Güney Macaristan:Budin eyaleti olarak direk Osmanlıya bağlandı.
Orta Macaristan:Sigismund idaresinde krallık yapılarak Osmanlıya bağlandı ve tampon olarak Avusturya ile Osmanlı arasına konuldu.
Kuzey Macaristan:vergisini Osmanlıya  vermesi şartıyla Avusturya ya bırakıldı.

OSMANLI FRANSIZ ILIŞKILERI

Alman kralının oluşturmaya çalıştığı Kutsal Roma devletinin içine Fransa girmek istemeyince yapılan savaşı kaybeden Fransuva Şarlkene esir düştü.
Fransuvanın annesi Kanuni'den yardım istedi.
Kanuni'de destek vererek Fransuvayı kurtardı.
Buda Fransa ile ilişkilerin iyileşmesine ve gelişmesine neden oldu ve bir ticari antlaşma imzalandı ve Fransa ya ticari ayrıcalıklar verildi.
Osmanlının bu tür ayrıcalıkları vermesi iki ana sebebe dayanır.
Kapitülasyon verilen ülkeyi haçlı ittifakından çekip almak.
Osmanlı ticaret mallarını Avrupa'ya taşıtarak Akdeniz ticaretini canlandırmak.
Fransa'ya verilen kapitülasyonların  sebeplerine bakıldığında
Şarlkenin oluşturmaya çalıştığı haçlı ittifakını bozmak
Fransa'yı Osmanlının himayesine almak
Şarlkeni etkisiz hale getirmek
Coğrafi keşiflerle önemini yitiren Akdeniz ticaretini canlandırmak
Fransız limanlarından yararlanmak
Osmanlı ticaret mallarını Avrupa'ya taşıtmak.
1535 de verilen kapitülasyonlar bakıldığında.
Fransız tüccarlar daha az vergi verecek
Fransız gemileri serbest dolaşacak
Tüccarlar kara ve denizde serbest ticaret yapacak
Istanbul'da Fransa elçilik açacak
Kendi davalarına elçilik mahkemesi bakacak
Osmanlıda ölen Fransız tüccarların malları geri iade edilecek
Fransız tüccarların aldığı hakların aynısını Osmanlı tüccarlarda kullanacak
Anlaşma iki hükümdar hayatta olduğu müddetçe geçerli olacak
Sonuçta
Osmanlı hedefine ulaştı ve Fransa'yı himayesine aldı.
Fransa ihtilale kadar Osmanlının yanında yer aldı.
Fakat daha sonra bu antlaşma Osmanlıyı büyük sıkıntıya sokacaktır.
Kapitülasyonlar daha sonra omsalının lehine dönmüştür.
Bunun sebepleri
Sokulu zamanında Ingiliz ve Hollandalılara da vermesi
1740 da sürekli hale gelmesi
1774 de Küçük Kaynarca Antlaşması ile Rusların da alması
sanayi inkılabını takip edemeyen Osmanlının açık pazar durumuna gelmesi
1838 Balta Limanı Antlaşması ile şartlarının ağırlaştırılması
Osmanlının ekonomisinin gücünü kaybetmesi

OSMANLI IRAN ILIŞKILERI
Yavuz zamanında Iran'a Çaldıranda bir darbe vurulmuş ama kesin sonuç alınamamıştı.
Iran Doğu Anadolu'daki emellerinden kısa bir süre vazgeçmişti.
Osmanlının batıdaki faaliyetlerini fırsat bilip tekrar harekete geçti.
Kanuni bunun üzerine Iran üzerine harekete geçti.

l.IRAN ( IRAKEYN) SEFERI 1534
Bu seferin sebebi Iran'ın doğu Anadolu'daki faaliyetleridir
Kanuni Avusturya ile antlaşma yaptıktan sonra Iran üzerine yürüdü.
Osmanlı ordusu Tebriz'e girdi,Azerbaycan'ı aldı.
Buradan Bağdat'a yürüdü  burayı da aldı.
Böylece Basra'ya kadar olan topraklar Osmanlının eline geçti.

ll.IRAN SEFERI 1548
Kanuni geri dönünce Iran saldırdı Nahcıvan Tebriz Van ve Erivanı aldı.
Kanuni 1548 de sefere çıktı ve buraları aldı.
lll.IRAN SEFERI 1553-1554
Osmanlı ordusunun Istanbul'a dönmesinden yararlanan Iran Muş Ahlat ı aldı ve Erzurum u kuşattı.
Kanuni Iran üzerine yürüyerek buraları geri aldı.
AMASYA ANTLAŞMASI 1555
Iran şahı Kanuniyle baş edemeyeceğini anlayınca barış istedi.
Kanuni Avusturya ile yaptığı mücadelenden dolayı barış teklifine kabul etti.
Buna göre Iran Erivan Tebriz Irak ve doğu Anadolu yu Osmanlıya terk edecekti.
Sonuçta
Osmanlı Basra ya ulaştı ve Hint deniziyle bağlantı kurdu.
Bağdat gibi önemli bir merkez Osmanlının eline geçti.
ll. Beyazıt tan beri devam eden mesele bir zaman için ortadan kalktı.
Bu Osmanlının Iran'la yaptığı ilk resmi antlaşma.
Osmanlı burada bölgenin etnik ve coğrafi yapısından dolayı ve feodal sisteminden dolayı tam bir otorite kuramadı.
DENIZLERDEKI GELIŞMELER
Osmanlı devleti ilk ciddi donanmasını ll.Mehmet zamanında oluşturdu.
ll.Beyazıt ve Selim zamanında Avrupa donanması ile başa baş mücadele edildi.
Kanuni döneminde ise üstünlük Osmanlının eline geçti.
Yine Kanuni döneminde coğrafi keşiflerden dolayı Avrupa'nın denizciliği gelişmeye başladı.
Osmanlı bu dönemde hem Akdeniz de hem de Hint denizinde Avrupalılarla mücadele etmek zorunda kaldı.
RODOS UN FETHI 1522
Rodos Fatih zamanında kuşatılıp alınamamıştı.
Buradaki Saint Jean şövalyeleri Osmanlı ticaret gemilerine saldırıyorlardı.
Ayrıca bunların burada olması bizim doğu Akdeniz deki hakimiyetimize gölge düşürüyordu.
1522 ada kuşatıldı ve Bodrum kalesi ile birlikte alınındı.
Şövalyeler Malta ya sürüldü.
Böylece Osmanlının Egedeki hakimiyeti daha da pekişti.
CEZAYIR'IN OSMANLIYA BAÄžLANMASI
Osmanlı Şarlkenin karadan sıkıştırınca oda denizden Osmanlıya saldırmıştı.
Venedik Malta Papalık Ispanya Şarlkenen yardım ediyordu.
Kanunide çözüm olarak Cezayir beyi Hızır Reisi Istanbul  a çağırdı.
Kendisini Kaptan-I Derya verildi.
Barbaros ta Cezayir i Osmanlıya verdi.
Bunun üzerine Kanuni Barbarosu Cezayir beyi de atadı.
Kanuni 1543 de Barbaros u Fransa ya yardıma gönderdi.
Fransuvanın kayıtsızlığından dolayı bu yardım başarısız oldu.
Barbaros 1537 de Korfo adasını kuşattı ama alamadı.
PEREVEZE DENIZ SAVAŞI 1538
Bu savaşın sebeplerine bakıldığında
Osmanlının Avusturya ve Almanya ile mücadelesi
Osmanlının Ege denizine hakim olması
Akdenizde Osmanlının güçlenmesi
Haçlıların Osmanlıya karşı birleşmesi
Korfo adasının Osmanlılar tarafından birleşmesi
Venedik Ispanya Malta Ceneviz Portekiz donanmalarından oluşan 602 parça gemi Andre Dorya öncülüğünde birleşti.
Osmanlının 122 parçalık donanması Barbaros un liderliğinde haçlıları yendi.
Sonuçta
Akdeniz tamamen Osmanlı hakimiyetine girdi.
Suriye Mısır deniz yollarının güvenliği sağlandı.
Akdeniz Türk gölü haline geldi.
Venedik ittifaktan ayrıldı savaş tazminatı olarak Mora ve Dalmaçya kıyılarından bazı toprakları Osmanlıya verdi.
Bu zafer günümüzde Türk Denizcilik günü olarak kutlanır.

TRABLUSGARP IN FETHI 1551
Perevezenden sonra Venediklilerin ittifaktan ayrılması Şarlkenin Trablusgarp a saldırmasına sebep oldu.
Hasan paşa bu saldırıyı geri püskürttü
Daha sonra burası Saint Jean şövalyelerinin eline geçit.
1551 yılında Turgut Reis burayı aldı.
CERBE SAVAŞI 1560
Turgut Reis Cerbe adasını kuşatınca haçlı donanması Andra Dorya liderliğinde yardıma gelid.
Yapılan savaşı haçlı donanması kaybetti ve imha edildi.
Perevezenden sonra kazanılan ikinci büyük zafer olup Prevezenin tesadüf olmadığı ortaya çıktı.
Osmanlının Akdeniz de ve Kuzey Afrika daki üstünlüğü tartışılmaz oldu.
1565 de Malta adası kuşatıldı ama alınamadı.

HINT DENIZ SEFERLERI 1538-1553
Coğrafi keşiflerden sonra Avrupalılar (Ispanya Portekiz ) ümit burnunu bulmuş buradan Hindistan a gelmişlerdi.
Buda Osmanlının buraya sefer yapmasına neden oldu.
Bu seferlerin sebeplerine bakıldığında
Hintli Müslümanların Portekizlilere karşı Osmanlıdan yardım istemeleri.(Gücerat valisi)
Portekizlilerin güney eyaletlerini tehdit etmeleri
Portekizlileri Hint denizinden kovarak baharat yolunu canlandırmak
Deniz yolu ile hacca gitmek isteyen Müslümanlara Portekizlilerin saldırması
Portekizlilerin Müslüman tüccarlara zarar vermeleri
Portekizlilerin Hint ticaret yolunu kontrol altına almaları

l.HINT SEFERI 1538
Hadım Süleyman paşa bu sefere çıkmıştır.
Adeni aldı ve Hindistan a ulaştı.
Portekizlilerle şiddetli savaşlar yaptı.
Hindistandaki Müslümanlar gereken desteği vermedi.
Bu sefer başarısızlıkla sonuçlandı.
ll.HINT SEFERI 1551
Piri reis çıktı ama başarısız oldu
lll.HINT SEFERI 1551
Murat reis çıktı ama başarısız oldu
lV.HINT SEFERI 1551
Seydi Ali Reis tarafında düzenlendi.
Hint denizinde başarılı savaşlar yaptı
Fırtınadan dolayı gemileri kaybetti
Karadan ikibuçuk yılda Istanbul'a döndü
Gördüklerini Mirat-ül Memalik adlı bir kitapta anlattı.

SEFERLERIN SONUÇLARI
Yemenin bir bölümü Eritne Sudan Habeşistan kıyıları Osmanlının oldu.
Arap yarımadası tamamen Osmanlının oldu.
Kızıl deniz Basra körfezi iç deniz oldu.
Hint denizinde Portekizlilerin hakimiyeti kesinleşti.
Asya ticareti ümit burnuna kaydı.
Baharat yolu ticareti zayıfladı
Akdeniz ticareti daha da zayıfladı.
BU SEFERLERDE BAŞARISIZ OLMA SEBEPLERI
Hintlilerin yardım etmemesi(gücerat valisinin)
Seferlerin askeri ve siyasi amaçlı olmaması yardım amaçlı olması bu yüzden gereken önemin verilmemesi.
Portekizlilerin okyanuslarda güçlü olması
Osmanlının gemilerin okyanusa dayanıklı olmaması
ZIGETVAR SEFERI
Ferdinant ölünce yerine Maksimilyen geçti
Bu kişinin Macaristan ve Erdele saldırması üzerine Kanuni son seferine çıktı.
Bu sefer sırasında ordunun arkasında kalan Zigetvar kalesi kuşatıldı.
Kanuni bu kuşatma sırasında vefat etti.
Kale alındı ve geri dönüldü.
Kanuni sultan Süleyman kanunname hazırlamıştır.
Süleymaniye medreselerini açarak eğitimde zirveye ulaşmıştır.
Özel yönetimi olan eyaletleri oluşturmuştur.

SOKULU MEHMET PAŞA DÖNEMI 1564-1579
Hırvat asıllı olan Sokulu devşirme sistemi ile gelmiş ve Enderun da yetişmiş 1564 de Kanuni'ye vezir olmuştur.
Kanuni'den sonra ll. Selim e lll. Murat a vezirlik etmiştir.
ll. Selim devlet işlerinde gevşek davrandığı için Sokullu ön plana çıkmış işte bu yüzden bu döneme Sokullu dönemi denmiştir.
Fakat son söz padişahta bitmiştir.

AVUSTURYA ILE ANTLAŞMANIN YENILENMESI 1568
Kanuni 1533 Avusturya ile anlaşma imzalamıştı.
Fakat bu anlaşma 1562 de bozulunca Kanuni sefere çıktı ama sefer sırasında vefat etti.
Sokullu Maksimilyenle antlaşmayı bir daha yeniledi.

SAKIZ ADASININ FETHI 1568
ll. Mehmet döneminde Sakız adası Cenevizlilere bırakılmıştı.
Cenevizliler bura için vergi veriyorlardı.
Fakat daha sonra vergi vermeyip korsanlık yapmaya başladılar.
Işte bu yüzden buranın alınmasına karar verildi.
Böylece
Egedeki Türk hakimiyeti güçlendi
Ege sahilleri güvenlik altına alındı.
YEMENIN FETHI 1568
Yemen l. Hint seferi sırasında ele geçmesine rağmen bir türlü otorite tesis edilememişti.
Koca Sinan paşa ve Özdemiroğlu Osman paşa burada otoriteyi tesis etmeye çalıştılar.
KIBRIS'IN FETHI 1570
Bu ada Venediklilerin  elinde bulunuyordu.
Fakat
Venedik'in vergi vermemesi.
Adanın jeopolitik konumu.
Osmanlının Akdeniz ticaretinin güvenliğini sağlamak istemesi.
Kıbrıs şövalyelerinin Osmanlı gemilerine saldırması.
Adanın zengin olması.
Venedik'in burada olması Osmanlının Akdeniz egemenliğine gölge düşürmesi.
Mısır Suriye Anadolu'nun deniz yolunun güvenliğinin sağlanmak istenmesi.
Bu adanın Anadolu'nun ön savunma hattı olması.
ll. Selim'im korsanlar tarafından çalınan atlarının burada satılması.
Kıbrısın alınmasına Sokullu karşı çıkmasına rağmen ll.selim'im ısrarlı tutumu üzerine kabul etmek zorunda kalmıştır.
Lala Mustafa paşa adanın fethini gerçekleştirdi.
Sonuçta
Doğu Akdeniz tamamen Osmanlı egemenliğine girdi.
Mısır Suriye Anadolu deniz yolunun güvenliği sağlandı.
Akdeniz deki Osmanlı egemenliği pekişti.
Venedik Doğu Akdeniz den çıkarıldı.
Adaya Türkler yerleştirildi.
Anadolu'nun savunması kolaylaştı.
Inebahtıya zemin hazırladı.

INEBAHTI SAVAŞI 1571
Kıbrısın fethi Avrupa'yı özellikle papayı kızdırdı.
Papanın çağrısı üzerine Venedik Ceneviz Ispanya Portekiz Malta donanmaları bir araya geldi.
Inebahtı limanında yatmakta olan Osmanlı  donanmasına saldırdı ve yaktılar.
Kılıç Ali Reis bir kısım gemileri kurtarabildi.
Bu durum Osmanlının Akdeniz hakimiyetini tehlikeye düşürdü.
Sokullu kısa sürede yanan donanmadan daha bir güçlü donanma yaptırıp denizlere indirdi.
Böylece Osmanlının Akdeniz hakimiyeti tehlikeye düşmedi.
Venedikle tekrar barış yapıldı ve Venedik vergi vermeye devam etti.
TUNUSUN ALINMASI 1574
Osmanlı donanması Ispanyanın elinden Tunus'u aldı.
Böylece Kuzey Afrika'da Osmanlının toprakları genişledi.
1574 de ll. Selim vefat etti lll. Murat padişah oldu.
ll. Selim ordunun başında sefere çıkmayan ve Istanbul'da ölen ilk padişahtır.
LEHISTANIN OSMANLIYA BAĞLANMASI 1575
Leh kralının ölümü üzerine bu ülkede karışıklık çıktı.
Osmanlı buraya müdahale ederek Erdel preslerinden birini kral yaptı ve kendine bağladı.
Böylece 1575 den 1587 kadar sürecek olan Osmanlının Lehistan  hakimiyeti başladı.
FASIN OSMANLI HIMAYESINE ALINMASI 1577
Fas kralının ölümü üzerine iki kardeş arasında taht mücadelesi başladı.
Bunlardan birini Osmanlı diğerini Portekiz destekledi.
Osmanlının desteklediği mücadeleyi kazanınca Portekiz buraya müdahale etti.
Portekiz işgaline karşı Osmanlı harekete geçti ve Fas a girdi.
Yapılan Vadi'üs Seyl savaşını Osmanlı kazandı
Sonuçta
Fas Osmanlı himayesine girdi.
Kuzey Afrika nın fethi tamamlandı.
Osmanlı Atlas okyanusuna çıktı.
Portekizliler bu darbeden sonra sürekli güç kaybederek denizlerdeki ve sömürgelerindeki hakimiyetini kaybetti ve buda Ingiliz ve Hollandalıların işine yaradı.
SOKULLU'NUN KANAL PROJELERI
DON-VOLGA PROJESI

Sokullu Don nehri ile Volga nehrini birbirine bağlıyarak Karadeniz i Hazar denizine bağlamayı düşündü.
Çalışmalar bir zaman devam etmiştir.
Bu programın amacı
Orta Asya Türklüğüyle irtibat sağlamak.
Ipek yolunu canlandırmak.
Bölgede Osmanlı hakimiyetini güçlendirmek.
Rusya'nın büyümesini engellemek.
Iran savaşlarında donanmadan da yararlanmak.
Bu projenin başarısız olmasında
Kırım hanının gereken desteği vermemesi.
Rusların saldırısı.
Gönderilen askeri güçün yetersiz olması.
Bu işten anlamayan kişilere görev verilmesi.

SÜVEYŞ KANALI PROJESI
Bu proje ile Akdeniz i Kızıl denize bağlam düşünülmüştür.
Böylece
Baharat yolu canlandırılacak.
Hint denizine hakim olunacak.
Güney Asya Müslümanları korunacak.
Akdeniz ticareti canlanacak

KARADENIZ MARMARA PROJESI

Istanbul boğazına alternatif bir boğaz açma düşünülmüştür.

Sokullu Mehmet paşa 1578 de Ingilizlere kapitülasyon vermişlerdir.
Bunun sebebi ise Portekizlilerle yapılan mücadelede Ingilizlerin desteğini almaktı.
1579 da vefat edince Osmanlı duraklama dönemine girdi.

Ayrıca Bakınız

Oğuzlar Oğuz Türk Boyları

Türk Tarihi Özet Konu Anlatımı

Türk Tarihi Kronolojisi Türk Devletlerinin Kuruluş ve YıkılışTarihleri

ilk Müslüman Türk Devletleri

Karahanlılar (840-1212) ve Harzemşahlar (1097-1231) Haritası

Gazneliler Haritası 963-1187

Büyük Selçuklular Haritası

1.Dünya Savaşı Haritaları

2.Dünya Savası Haritaları

Osmanlı imparatorluğu Haritaları

Tarih Konular

Osmanlı imparatorluğu Haritaları

Türkiye Haritaları

Dünya Haritaları

Flash Eğitici Oyunlar

Tarih Haritaları

Tc inkılap Tarihi ve Atatürkçülük Konuları

Kpss Tc inkılap Tarihi ve Atatürkçülük

Kpss Tarih

Tarihi Videolar

Tarihi Resimler


Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile

   
   

Üye Girişi  

   
   
   

Tüm hakları saklıdır. Site Adı Açıkca  belirtilerek , ve yazıya link verilerek bir bölümünden alıntı yapılabilir. Yazının izinsiz tamamen kopyalanması durumunda hukuki işlem yapılacaktır. Detaylı Bilgi için Kullanım ve Gizlilik Sözleşmesine Bakınız.Telif Hakkı olan mataryel bildirliği an yayından kaldırılacaktır.

Copyright © 2009 aygunhoca.com

 

© aygunhoca.com