Yıldırım yayınevi Türk edebiyatı sayfa 161-164

merve tarafından yazıldı. Aktif . Yayınlanma 11.sınıf Türk Edebiyatı Yıldırım Yayınları Cevapları

Yıldırım yayınevi Türk edebiyatı sayfa 161-164

sayfa 161 

1. Yayla adlı metnin hangi amaçla yazıldığını belirleyip dönemin siyasi, sosyal ve kültürel hayatından hareketle metnin oluşmasına imkân sağlayan zihniyeti belirleyip defterinize yazınız.

Yayla adlı metin bilgilendirmek için yazılmıştır.

2. Yayla adlı metnin iletisini belirleyip metinde anlam birliğine sahip kümelerin bu ileti etrafında nasıl birleştiğini bir şema üzerinde gösteriniz ve defterinize yazınız.

Metnin iletisi "Yayla Türk'ün kendisidir,Türk insanının karakterinden izler taşır"dır.Metnin birimleri olan paragraflar metnin iletisini anlatmak, okuyucuya aktarmak aktarmak amacıyla bir araya getirilmiştir.

3. Okuduğunuz metnin ana fikrini belirleyerek aynı ana fikrin Millî Edebiyat Dönemine ait daha önce incelediğiniz metinlerde ve günümüzdeki metinlerde de kullanılıp kullanılmadığını tartışınız. Ulaştığınız sonuçları tahtaya yazınız.

Metnin ana fikri "Yayla Türk'ün kendisidir,Türk'ün beşiğidir." Milli, milliyetçi fikirler incelediğimiz metinlerde ve günümüz metinlerinde de kullanılmaktadır.

4. Araştırma sonuçlarınızdan hareketle Yayla adlı metnin ana fikrinin, yazıldığı dönemin ve günümüzün sosyal hayatı ile gerçekliği arasındaki ilişkisini tartışınız. Elde ettiğiniz sonuçları sözlü olarak belirtiniz.

Metnin ana fikri yazıldığı dönemin gerçekliğiyle ilişkilidir.

5. Metinde ortaya konan düşünceler arasında bir çelişkiden ya da tutarsızlıktan söz edilebilir mi? Tartışınız ve ulaştığınız sonuçları tahtaya yazınız.

Metindeki düşünceler tutarlıdır.

Sayfa 162

5. Etkinlik

•Sınıfta üç grup oluşturulur ve grup sözcüleri seçilir. Birinci grup, Yayla adlı metinde ifadelerin kesinlik ve açıklık bakımından niteliklerini; ikinci grup, metinde terim, kavram ve gündelik hayatla ilgili kelimelerden yararlanılıp yararlanılmadığını; üçüncü grup da yeni kavram, ifade ve söz gruplarına yer verilip verilmediğini belirler. Ulaşılan sonuçları grup sözcüleri tahtaya yazar.

Metindeki ifadeler kesin ve açıktır.Metinde gündelik hayatla ilgili kelimelerden, kavramlardan, terimlerden faydalanılmıştır.

6. Okuduğunuz metnin dilini, Servetifünun ve Fecriati Dönemlerine ait metinlerin dilleriyle karşılaştırarak bu dönemde dilde sadeliğe önem verilme nedenlerini tartışınız. Elde ettiğiniz sonuçları sözlü olarak belirtiniz.

Milli edebiyat döneminde önceki dönemlerden (Servet-i Fünun ve Fecr-i Ati'de bireysel temalar işlendiğinden dil kapalı ve ağır)farklı olarak halkı bilinlendirmek, aydınlatmak amaçlandığından Milli Edebiyatçılar sade dile çok önem vermişlerdir.

6. Etkinlik

•Sınıf iki gruba ayrılır ve grup sözcüleri belirlenir. Birinci grup, Yayla adlı metinde halkın yaşam tarzına ve tarihten gelen kültürel değerlerine önem verilip verilmediğini; ikinci grup, yazarın tarih ve genişhalk kitlesi karşısındaki tavrını tartışır. Elde edilen sonuçları, grup sözcüleri sözlü olarak ifade eder.

Metinde halkın yaşama tarzından ve tarihten gelen değerlere önem verilmiştir.Metinde yazar  Anadolu Türk halk kültürünü yoğun bir biçimde işlenmiş, bunları sade bir dille anlatılmıştır.

7. Okuduğunuz metnin hangi geleneğe bağlı kalınarak ortaya konduğunu açıklayıp defterinize yazınız.

Metin öğretici metin geleneğine (fıkra) göre yazılmıştır.

7. Etkinlik 

•Sınıfta Falih Rıfkı ATAY'la ilgili canlandırma yapacak olan öğrenci, Falih Rıfkı ATAY'ın fikrî ve edebî yönüyle ilgili öğrencilerin sorularını cevaplandırır.

Fıkra, anı, makale ve gezi yazılarıyla tanınmıştır.

Kurtuluş Savaşı yıllarını, Batılılaşmayı, cumhuriyeti konu edinmiştir.

Yakından tanıdığı Atatürk’le ilgili anı türünde verdiği eser­leriyle ve gezi kitaplarıyla ün yapmıştır.

Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı’nda da etkili bir isimdir.

Eserleri:

Anı: Ateş ve Güneş, Zeytindağı, Çankaya, Atatürk’ün Hatıraları, Babamız Atatürk

Gezi Yazısı: Deniz Aşırı, Taymis Kıyıları, Tuna Kıyıları, Hind, Bizim Akdeniz, Yolcu Defteri, Yeni Rusya, Gezerek Gördüklerim

Yazar edebi kişiliğini eserlerine yansıtmıştır.

Sayfa 163

1. Okuduğunuz metnin hangi amaçla yazıldığını tartışınız. Ulaştığınız sonuçlardan yola çıkarak döemin siyasi, sosyal ve kültürel hareketleri ile metnin ilişkisini belirleyip metnin oluşmasına imkân sağlayan zihniyeti defterinize yazınız.

Okuduğumuz metin bilgilendirmek için yazılmıştır.Metin dönemin sosyal,siyasi ve kültürel hareketleriyle ilişkilidir.

2.   Japonya'yı İstila Eden Türkler adlı metnin iletisini belirterek anlam birliğine sahip kümelerin, metnin iletisi etrafında nasıl birleştiğini belirleyiniz ve defterinize yazınız.

Metnin iletisi "fetihler"dir.Metindeki sözcük>sözcük grupları >cümleler> ve paragraflar metnin iletisini anlamlandırmak ve anlatmak için bir araya getirilmiştir.

3.  a. Japonya'yı İstila Eden Türkler adlı metnin ana fikrini belirleyerek Asrilik ve Milliyetperverlik ile Yayla adlı metinlerin ana fikirleriyle karşılaştırınız. Ulaştığınız sonuçları tahtaya yazınız.

Metnin ana fikri  Türk mazisi hayranlık uyandıracak fetihlerle doludur.ASRİLİK VE MİLLİYET PERVERLİK adlı metnin ana fikri Çağdaşlaşmak milli nitelikleri kaybetmeden Avrupa'nın ilerlemiş milletler seviyesine çıkmaktır.Her iki metnin ana fikri de milliyetçi niteliklere sahiptir.

b. Bu sonuçlardan yola çıkarak aynı ana fikrin, o dönemde yazılmış diğer türlerde ve günümüzde de ele alınıp alınmadığını tartışınız. Elde ettiğiniz sonuçları defterlerinize yazınız.

4.  Araştırma sonuçlarınızdan hareketle okuduğunuz metnin ana fikriyle, dönemin sosyal hayatı ve gerçekliği arasındaki ilişkiyi tartışınız. Ulaştığınız sonuçları tahtaya yazınız.

5. Metinde ortaya konan düşünceler arasında bir çelişkiden ya da anlam tutarsızlığından söz edilebilir mi? Tartışınız ve elde ettiğiniz sonuçları tahtaya yazınız.

Metindeki düşünceler tutarlıdır.

Sayfa 164

8. Etkinlik

•Sınıfta iki grup oluşturulur ve grup sözcüleri belirlenir. Birinci grup, "Japonya'yı İstila Eden Türkler" adlı metindeki ifadelerin, kesinlik ve açıklık bakımından niteliklerini; ikinci grup da yeni terim, kavram ve günlük hayata ilişkin kelimelerden faydalanılıp faydalanılmadığını belirler. Elde edilen sonuçları grup sözcüleri sözlü olarak ifade ederler.

Metindeki ifadeler kesin ve açıktır.Metinde gündelik hayatla ilgili kelimelerden, kavramlardan, terimlerden faydalanılmıştır.

6.  Metnin genelinden yola çıkarak yazarın dilde sadeleşmeye özen gösterip göstermediğini belirleyiniz ve metni bu yönüyle önceki dönemlere ait öğretici metinlerle karşılaştırınız. Buradan yola çıkarak Millî Edebiyat Döneminin dil anlayışını tartışınız. Elde ettiğiniz sonuçları defterlerinize yazınız.

Milli edebiyat döneminde önceki dönemlerden (Servet-i Fünun ve Fecr-i Ati'de bireysel temalar işlendiğinden dil kapalı ve ağır)farklı olarak halkı bilinlendirmek, aydınlatmak amaçlandığından Milli Edebiyatçılar sade dile çok önem vermişlerdir.

7. Aşağıdaki ifadelerden yola çıkarak okuduğunuz metinde anlatıcının tarih ve geniş halk kitlesi karşısındaki tavrını belirleyip ortaya koyduğu düşünceleri değerlendiriniz.

Metnin anlatıcısı şanlı Türk tarihine hayranlık duymaktadır.

8. Okuduğunuz metni genel özellikleri itibarıyla aynı dönemde yazılmış öğretici metinlerle ve Servetifünun, Fecriati dönemlerine ait öğretici metinlerle karşılaştırınız. Belirlediğiniz benzerlikleri ve farklılıkları sözlü olarak ifade ediniz.

Servet-i Fünun döneminde öğretici metinlerin genel özellikleri şunlardır:

Bu dönemde Tanzimat dönemindeki öğretici metinler gibi sosyal, siyasi konular değil; bireysel ve edebi konular işlenmiştir.

Servet-i Fünun dönemi öğretici metinleri gezi yazısı, eleştiri ve anı türünde yoğunlaşmıştır.

Servet-i Fünun döneminde eleştiri türündeki yazılar çoğun­lukla Servet-i Fünun’a dönük eleştirileri (anlaşılmazlık, Batı taklitçiliği vb.) yanıtlama ve topluluğun edebiyat anlayışını ortaya koyma amacı taşır.

FECR-İ ATİ DÖNEMİNDE ÖĞRETİCİ METİNLER

Fecr-i Aticiler öğretici metinlerden makale, deneme, eleş­tiri gibi türlerde eser vermişlerdir. Ancak bu türlerde de Servet-i Fünunculardan farklı bir yol izlememişlerdir. Özellikle dil bakımından Servet-i Fünunculara yakındırlar.

Fecr-i Aticiler, ortaya çıkışlarının ilk günlerinden itibaren kendilerini kabul ettirmek için Servet-i Fünuncularla tartışmaya girmişlerdir. Servet-i Fünun edebiyatının bir et­kisinin kalmadığını söylemişlerdir. Özellikle Yakup Kad­ri, Ahmet Haşim, Ali Canip, Hamdullah Suphi, Fuat Köp­rülü, Sahabettin Süleyman ve Müfit Ratib gibi sanatçılar Servet-i Fünunculara sert eleştiriler yöneltmişlerdir.

1911'den itibaren Selanik'teki Genç Kalemler dergisi­nin millî bir edebiyat oluşturmaya başlamasıyla Fecr-i Aticiler onları da eleştirilerinin hedefi hâline getirmiş­lerdir. Ancak Ali Canip, Hamdullah Suphi, Celal Sahir gibi genç üyelerini iyice güçlenen Genç Kalemler ha­reketine kaptırmışlardır. Bu durum, tartışmaları şiddet­lendirmiştir. Dolayısıyla bu dönemde öğretici türlerden özellikle"eleştiri" öne çıkmıştır.

Fecr-i Aticilerle Genç Kalemler arasındaki tartışmalar daha çok, edebiyat dilinin Türkçeleştirilmesi üzerine­dir. Genç Kalemler, Arapça ve Farsça sözcüklerden arınmış sade bir Türkçeyi savunuyorlardı. İlginçtir ki Genç Kalemleri en çok eleştirenlerin başında gelen Yakup Kadri ve Mehmet Fuat, Fecr-i Aticiler dağılınca Millî Edebiyat akımına katılmışlardır.

Milli Edebiyat dönemindeki öğretici metinlerin genel özellikleri şunlardır:

Milli Edebiyat döneminin öğretici metinlerinde sosyal ve   siyasi şartlar dolayısıyla dil, siyaset konuları, milliyetçi, tarihi ve bilimsel konular işlenmiştir.

Öğretici metinlerde; Servet-i Fünun dönemi gibi ağır ve süslü bir dil değil, yalın ve doğal bir dil kullanılmıştır.

Ziya Gökalp, Ali Canip Yöntem, Mehmet Fuat Köprülü, Halide Edip Adıvar, Yusuf Akçura, Yahya Kemal gibi isimler öğretici metinler (fıkra, makale, sohbet, anı vb. kaleme almışlardır.

Öğretici metinlerde Ziya Gökalp, İslamiyet öncesi; Yahya Kemal, İslamiyet sonrası Türk tarihini ve kültürünü ön plana çıkarmıştır.

9.   Japonya'yı İstila Eden Türkler adlı metnin hangi geleneğe bağlı kalınarak yazıldığını tartışınız. Elde ettiğiniz sonucu tahtaya yazınız.

Japonya'yı İstila  Eden Türkler metni öğretici metin geleneğine  (sohbet) göre yazılmıştır.

9. Etkinlik 

•  Sınıfta Yahya Kemal'le ilgili canlandırma yapmak üzere görev alan öğrenci, Yahya Kemal'in fikrî ve edebî yönüyle ilgili öğrencilerin yönelttiği soruları cevaplandırır.

•  Siz de Yahya Kemal hakkında çıkarımlarda bulununuz ve bunları aşağıdaki kavram haritasına yazınız.

Bu çıkarımlarınızdan hareketle eserle yazar arasındaki ilişkiyi belirleyip defterinize yazınız.